Sıvılaştırılmış gaz tanklarının periyodik kontrolü, LPG (Sıvılaştırılmış Petrol Gazı), propan, bütan ve diğer sıvılaştırılmış gazların depolandığı basınçlı tankların belirli aralıklarla teknik muayeneye tabi tutulmasıdır. Bu kontroller, tankların yapısal bütünlüğünü, güvenlik donanımlarının çalışırlığını ve mevzuata uygunluğunu doğrulamak amacıyla gerçekleştirilmektedir. Sıvılaştırılmış gaz tankları, yüksek basınç altında yanıcı ve patlayıcı maddeleri barındırdığından dolayı en yüksek risk kategorisinde değerlendirilen basınçlı ekipmanlardır.
Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında sıvılaştırılmış gaz tanklarının periyodik kontrolü yasal bir zorunluluktur. Bu tankların kontrolsüz bırakılması durumunda patlama, yangın, gaz kaçağı ve zehirlenme gibi son derece tehlikeli durumlar meydana gelebilmektedir. Periyodik kontrol, bu risklerin proaktif olarak yönetilmesini sağlamaktadır.
Periyotek Muayene Mühendislik olarak, Espiye ve Giresun başta olmak üzere tüm Karadeniz Bölgesi’nde sıvılaştırılmış gaz tanklarının periyodik kontrolünü uzman mühendis kadromuzla gerçekleştirmekteyiz. Yerüstü ve yeraltı LPG depolama tankları, propan tankları ve endüstriyel gaz tankları hizmet kapsamımızda yer almaktadır.
Sıvılaştırılmış gaz depolama tankları, kullanım alanına, kapasitesine ve konumuna göre çeşitli tiplerde üretilmektedir. Her tank tipinin kendine özgü kontrol gereksinimleri ve güvenlik parametreleri bulunmaktadır.
Yerüstü silindirik tanklar, yatay veya dikey konumda monte edilen ve genellikle konut, ticari ve küçük endüstriyel tesislerde kullanılan LPG depolama tanklarıdır. Bu tanklar, ayaklar veya saddle tipi destekler üzerinde monte edilmektedir. Periyodik kontrolde tank gövdesinin korozyon durumu, kaynak dikişlerinin bütünlüğü, destek ayaklarının sağlamlığı, boyalı yüzeyin koruyuculuğu ve temel bağlantıları kontrol edilmektedir. Yerüstü tanklar, dış atmosfer koşullarına doğrudan maruz kaldığından korozyon riski daha yüksektir.
Yeraltı tankları, toprak altına gömülerek monte edilen LPG depolama tanklarıdır. Estetik nedenlerle ve alan tasarrufu amacıyla tercih edilmektedir. Yeraltı tanklarında katodik koruma sistemi bulunmalı ve düzenli olarak kontrol edilmelidir. Toprak altındaki korozyon, nem ve zemin koşullarından etkilenme riski değerlendirilmektedir. Yeraltı tanklarının periyodik kontrolü, tahribatsız muayene yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilmektedir. Tankın çıkartılarak iç muayenesinin yapılmasının gerekmediği durumlarda ultrasonik kalınlık ölçümü uygulanmaktadır.
Küresel tanklar, büyük kapasiteli sıvılaştırılmış gaz depolama için tasarlanmış özel yapılardır. Genellikle rafinerilerde, petrokimya tesislerinde ve büyük dağıtım terminallerinde kullanılmaktadır. Küresel tankların periyodik kontrolü, özel uzmanlık ve ekipman gerektirmektedir. Tankın bacak yapıları, ekvator kaynak dikişleri, nozul bağlantıları ve temel yapısı detaylı olarak incelenmektedir.
Tank bütünlük kontrolü, sıvılaştırılmış gaz tankının yapısal olarak güvenli çalışma koşullarını karşılayıp karşılamadığını doğrulamak amacıyla yapılan kapsamlı bir muayenedir.
Tank dış yüzeyinin görsel incelemesi, periyodik kontrolün ilk ve temel aşamasıdır. Korozyon belirtileri, boyalı yüzeyin durumu, mekanik hasar, deformasyon ve kaynak dikişi bölgelerindeki çatlak belirtileri aranmaktadır. Tank etiket plakası bilgilerinin okunabilirliği ve güncelliği kontrol edilmektedir. Boru bağlantıları, flanşlar ve vana bölgeleri sızıntı açısından incelenmektedir. Tank montaj durumu, temel sağlamlığı ve çevre düzeni değerlendirilmektedir.
Ultrasonik kalınlık ölçümü, tank cidarının mevcut kalınlığını ölçerek korozyon kaynaklı incelmeyi tespit eden tahribatsız muayene yöntemidir. Tank gövdesinin çeşitli noktalarından kalınlık ölçümü yapılarak minimum cidar kalınlığının güvenli sınırlar içinde olduğu doğrulanmaktadır. Ölçüm sonuçları, tankın imalat kalınlığı ve hesaplanan minimum kalınlık ile karşılaştırılmaktadır. Düzenli ölçümlerle korozyon hızı hesaplanarak tankın kalan ömrü tahmin edilebilmektedir.
Sıvılaştırılmış gaz tanklarının basınç testi, tankın yapısal bütünlüğünü doğrulamak için uygulanan kritik bir kontrol yöntemidir. Hidrostatik basınç testi, tankın su ile doldurularak çalışma basıncının belirli bir katına çıkarılması şeklinde uygulanmaktadır. Pnömatik basınç testi, sıvılaştırılmış gaz tankları için özel güvenlik önlemleri gerektirmektedir. Test basıncı altında tank deformasyonu, sızıntı ve diğer anormallikler kontrol edilmektedir. Basınç testi kayıtları, önceki test sonuçları ile karşılaştırılarak trend analizi yapılmaktadır.
Sıvılaştırılmış gaz tanklarının güvenlik donanımları, olağanüstü durumlarda tankı ve çevresini korumak üzere tasarlanmış kritik bileşenlerdir.
Emniyet ventili, tank iç basıncının tehlikeli seviyeye ulaşması durumunda fazla basıncı tahliye ederek patlamayı önleyen en kritik güvenlik donanımıdır. Emniyet ventilinin ayar basıncında açılması, yeterli kapasite ile deşarj yapması ve geri oturma basıncında sızdırmaz kapanması test edilmektedir. Ventil gövdesi, yay mekanizması ve oturma yüzeylerinin fiziksel durumu kontrol edilmektedir. Emniyet ventili deşarj borusunun yönü ve uzunluğunun güvenlik gereksinimlerine uygunluğu değerlendirilmektedir. Emniyet ventilinin kalibrasyonu ve test sertifikalarının güncelliği kontrol edilmektedir.
Sıvılaştırılmış gaz tanklarında sıvı seviyesinin doğru bir şekilde izlenmesi, güvenli çalışma için büyük önem taşımaktadır. Mekanik seviye göstergeleri (şamandıralı, manyetik), elektronik seviye göstergeleri ve rotary gauge tipi göstergeler kontrol edilmektedir. Seviye göstergelerinin doğruluğu, mekanik bütünlüğü ve okunabilirliği değerlendirilmektedir. Aşırı dolum güvenlik sistemi olan tankların dolum seviyesi sınırlama mekanizması test edilmektedir. Tankın maksimum dolum oranının aşılmaması büyük önem taşımaktadır; LPG tankları genellikle kapasitelerinin en fazla yüzde seksenbeşine kadar doldurulmalıdır.
Acil kapatma sistemi, olağanüstü durumlarda gaz akışını hızla durdurmak için tasarlanmış güvenlik mekanizmasıdır. Acil kapatma vanasının manuel ve otomatik çalışırlığı test edilmektedir. Uzaktan kumanda mekanizmasının fonksiyonu doğrulanmaktadır. Yangın durumunda otomatik kapanma fonksiyonu olan fusible link tipi vanaların durumu kontrol edilmektedir. Acil kapatma sistemi bileşenlerinin korozyon, hasar ve çalışma uygunsuzluğu açısından incelenmektedir. Acil kapatma butonlarının konumu, erişilebilirliği ve işaretlenmesi değerlendirilmektedir.
Tank çevresinde gaz dedektörleri bulunmalı ve düzenli olarak kalibrasyonu yapılmalıdır. Alarm sistemi ve otomatik kapatma entegrasyonu test edilmektedir. Rüzgar yönü ve gaz yayılma simülasyonuna göre dedektör konumlarının uygunluğu değerlendirilmektedir.
| Kontrol Türü | Periyot | Açıklama |
|---|---|---|
| Dış muayene ve görsel kontrol | Yılda 1 | Tank dış yüzey, bağlantılar ve güvenlik donanımları |
| Emniyet ventili testi | Yılda 1 | Açma basıncı, kapasite ve sızdırmazlık kontrolü |
| Ultrasonik kalınlık ölçümü | Her kontrolde | Cidar kalınlığının güvenli sınırlarda olduğunun doğrulanması |
| İç muayene | Yönetmeliğe göre | Tank iç yüzey korozyon ve hasar kontrolü |
| Basınç testi (hidrostatik) | Yönetmeliğe göre | Yapısal bütünlük doğrulaması |
Sıvılaştırılmış gaz tankları, içerdikleri maddenin yanıcı ve patlayıcı özelliği nedeniyle yüksek risk taşımaktadır. Bu risklerin bilinmesi ve uygun önlemlerin alınması, güvenli işletme için zorunludur.
Basınçlı Ekipmanlar Yönetmeliği ve İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği gereğince sıvılaştırılmış gaz tankları yılda en az bir kez periyodik kontrole tabi tutulmalıdır. Emniyet ventillerinin de yıllık kontrolü zorunludur.
Yeraltı tankları, tahribatsız muayene yöntemleri ile kontrol edilmektedir. Ultrasonik kalınlık ölçümü, katodik koruma sistemi kontrolü ve güvenlik donanımları testi yeraltı tank kontrolünün temel bileşenleridir. Gerekli durumlarda tankın çıkartılarak iç muayenesi yapılabilmektedir.
Dış muayene ve güvenlik donanımı kontrollerinin büyük bölümü tank dolu iken yapılabilmektedir. Ancak iç muayene ve basınç testi için tankın boşaltılması ve gaz arındırılması gerekmektedir.
Sıvılaştırılmış gaz tanklarının periyodik kontrolü hakkında detaylı bilgi almak için bize ulaşın: 0530 595 97 28 veya 0536 968 95 09. E-posta: info@periyotek.com
Basınçlı kaplarla ilgili tüm periyodik kontrol hizmetlerimiz için basınçlı kaplar sayfamızı ziyaret edebilirsiniz. İletişim sayfamızdan ücretsiz teklif alabilirsiniz.
LPG tankları için belirlenmiş güvenlik mesafeleri yasal zorunluluktur. Tankın binalardan, yollardan, elektrik hatlarından ve diğer tesislerden minimum mesafesi tank kapasitesine göre değişmektedir. Yerüstü ve yeraltı tanklar için farklı mesafe kuralları uygulanır. Periyodik kontrol sırasında güvenlik mesafelerinin korunup korunmadığı da değerlendirilir. Zamanla yapılan ek yapılar veya değişiklikler güvenlik mesafelerini ihlal edebilir.
LPG tank sahasının çevresinde uygun sınırlama ve uyarı işaretlerinin bulunması, araç trafiğinin düzenlenmesi ve yetkisiz erişimin engellenmesi güvenlik tedbirlerindendir. Tank sahasında sigara içme yasağı, açık ateş kullanma yasağı ve cep telefonu kullanım kısıtlaması gibi kurallar uygulanmalıdır.
LPG tanklarında korozyon ekipman ömrünü ve güvenliğini etkileyen en önemli faktördür. Dış korozyon atmosferik koşullar ve toprak teması nedeniyle oluşur. İç korozyon ise LPG içindeki nem ve korozif maddeler nedeniyle meydana gelir. Korozyondan korunma için dış yüzey boyama ve kaplama, katodik koruma sistemi, düzenli görsel kontrol ve ultrasonik kalınlık ölçümü uygulanır.
Yeraltı tanklarında katodik koruma sistemi korozyon önlemede en etkili yöntemdir. Galvanik anot veya dış akımlı katodik koruma sistemi tankın dış yüzeyini korozyona karşı korur. Katodik koruma sisteminin periyodik kontrolü ve anot tüketiminin izlenmesi düzenli olarak yapılmalıdır.
BLEVE yani kaynayan sıvının genleşen buhar patlaması LPG tankları için en yıkıcı kaza senaryosudur. BLEVE tankın yangına maruz kalması sonucu tank cidarının zayıflaması ve iç basıncın artmasıyla meydana gelir. BLEVE önleme tedbirleri arasında emniyet ventilinin doğru boyutlandırılması, yangın söndürme sistemi, su perdesi soğutma sistemi ve acil tahliye prosedürleri yer alır.
LPG dolum ve boşaltma operasyonları yüksek risk taşıyan faaliyetlerdir. Bu operasyonlarda topraklama bağlantısının yapılması, dolum seviye kontrolünün aktif olması, acil kesme vanalarının erişilebilir olması, yetkili personel tarafından gerçekleştirilmesi ve dolum miktarının tank kapasitesinin yüzde seksenini aşmaması zorunludur. Periyodik kontrol sırasında dolum ve boşaltma ekipmanlarının durumu da değerlendirilir.
LPG tank periyodik kontrol raporu tankın kimlik bilgileri, dış yüzey muayene bulguları, ultrasonik kalınlık ölçüm sonuçları, emniyet ventili test değerleri, bağlantı elemanları ve vana kontrolü sonuçları, güvenlik mesafesi değerlendirmesi, topraklama direnci ölçümü, genel değerlendirme ve kullanıma uygunluk kararı ile düzeltici faaliyet önerilerini kapsamaktadır.
LPG tankları yeraltı veya yerüstü montaj olarak iki temel konfigürasyonda kullanılmaktadır. Yeraltı tankları estetik avantaj ve yangın riskinin azaltılması sağlarken korozyon açısından daha fazla risk taşır. Yerüstü tankları görsel muayene kolaylığı sunarken güvenlik mesafesi ve yangın koruması açısından ek önlemler gerektirir. Her iki konfigürasyon için periyodik kontrol kapsamı ve yöntemi farklılık gösterir.
Yeraltı tanklarında toprak altı korozyon tespiti için katodik koruma ölçümü, toprak direnci ölçümü ve gerektiğinde kazı yapılarak dış yüzey muayenesi uygulanır. Yerüstü tanklarında ise dış yüzey görsel kontrolü, kaplama durumu değerlendirmesi ve temel bağlantı kontrolü yapılır.
LPG tesisleri için kapsamlı bir acil durum planı hazırlanmalı ve düzenli tatbikatlarla etkinliği test edilmelidir. Acil durum planı gaz kaçağı senaryosu, yangın senaryosu, patlama senaryosu, tahliye prosedürleri, ilk müdahale ekipleri ve görev dağılımı, itfaiye ve acil yardım bildirim süreçleri ile toplanma noktaları ve iletişim planını içermelidir. Periyodik kontrol sırasında acil durum planının varlığı ve güncelliği de değerlendirilebilir.
LPG tesisleri ve tankları ile ilgili başlıca yasal düzenlemeler Sıvılaştırılmış Petrol Gazları Piyasası Kanunu, LPG tesisleri için teknik düzenlemeler, İSG Yönetmeliği basınçlı ekipman kontrol gereksinimleri, çevre mevzuatı emisyon ve atık yönetimi ile itfaiye yönetmeliği yangın güvenliği kurallarından oluşmaktadır. Bu düzenlemelerin tümüne uyum sağlanması işletmenin yasal yükümlülüğüdür.
Periyotek Muayene Mühendislik olarak yerüstü ve yeraltı LPG tanklarının periyodik kontrolünü uzman kadromuz ile gerçekleştirmekteyiz. Dış yüzey muayenesi, ultrasonik kalınlık ölçümü, emniyet ventili testi, bağlantı elemanları kontrolü, güvenlik mesafesi değerlendirmesi, topraklama ölçümü ve katodik koruma sistemi kontrolü dahil kapsamlı muayene hizmeti sunmaktayız. LPG tesis güvenliğiniz için doğru çözüm ortağı ile çalışın. Detaylı bilgi ve teklif için iletişim sayfamızı ziyaret edin veya arayın: 0530 595 97 28
Bu hizmet hakkında detaylı bilgi almak, teklif talep etmek veya randevu oluşturmak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
İş ekipmanlarınızın güvenliği ve yasal uyumluluğu için hemen bizimle iletişime geçin.
